جلسه ششم آموزش تخصصی داده‌های آنچین؛ SOPR، aSOPR و سود و زیان هولدرها

سلام به همه دوستان عزیزم 🌱
امیدوارم تا اینجای مسیر آموزش داده‌های آنچین، نگاه شما به بازار ارز دیجیتال کمی عمیق‌تر شده باشد.

من امید حق‌دوست هستم و خیلی خوشحالم که دوباره در یک جلسه مهم دیگر از این مسیر در کنار شما هستم.

تا اینجا یاد گرفتیم که فقط نگاه کردن به قیمت کافی نیست.

یاد گرفتیم:

• آدرس‌ها چه اطلاعاتی به ما می‌دهند.
• تراکنش‌ها چگونه فعالیت شبکه را نشان می‌دهند.
• ورود و خروج دارایی از صرافی‌ها چه مفهومی دارد.
• هولدرهای کوتاه‌مدت و بلندمدت چه تفاوتی دارند.
• Coin Age و HODL Waves چه چیزی را درباره سن عرضه نشان می‌دهند.
• Realized Cap و Realized Price چگونه ارزش تحقق‌یافته شبکه را بررسی می‌کنند.

اما حالا می‌خواهم یک سؤال بسیار مهم مطرح کنم:

وقتی یک کوین واقعاً خرج می‌شود، صاحب آن در زمان خرج کردن کوین با سود خارج شده یا با ضرر؟

این دقیقاً جایی است که SOPR وارد تحلیل ما می‌شود.

در این جلسه می‌خواهیم از پایه تا سطح حرفه‌ای با این شاخص آشنا شویم و بعد سراغ نسخه‌های مهم‌تر آن یعنی:

• SOPR
• aSOPR
• STH-SOPR
• LTH-SOPR

برویم.

پس بیایید بدون عجله شروع کنیم.

۱. SOPR چیست؟

SOPR مخفف عبارت:

Spent Output Profit Ratio

است.

به زبان ساده، SOPR به ما کمک می‌کند بفهمیم خروجی‌های خرج‌شده در شبکه در زمان خرج شدن، به‌طور کلی با سود یا زیان تحقق‌یافته جابه‌جا شده‌اند.

برای درک SOPR باید ابتدا یک مفهوم مهم را بشناسیم:

Spent Output

در شبکه‌هایی مثل بیت‌کوین که از مدل UTXO استفاده می‌کنند، کوین‌ها به شکل UTXO در شبکه ثبت می‌شوند.

وقتی یک UTXO خرج می‌شود، می‌توان ارزش آن را با قیمت زمانی که ایجاد شده بود و قیمت زمانی که خرج شده مقایسه کرد.

اگر قیمت هنگام خرج شدن بیشتر باشد:

Profit

داریم.

اگر قیمت هنگام خرج شدن کمتر باشد:

Loss

داریم.

SOPR همین رفتار را در سطح تجمیعی بررسی می‌کند.

۲. چرا SOPR مهم است؟

فرض کنید قیمت بیت‌کوین بالا رفته است.

ممکن است روی نمودار ببینیم قیمت رشد کرده، اما هنوز ندانیم هولدرها در حال فروش با سود هستند یا خیر.

SOPR یک لایه دیگر به تحلیل اضافه می‌کند.

مثلاً می‌توانیم بررسی کنیم:

• آیا کوین‌های خرج‌شده با سود هستند؟
• آیا بازار در حال تحقق سود است؟
• آیا زیان تحقق‌یافته افزایش پیدا کرده؟
• آیا هولدرها در حال فروش در محدوده سود هستند؟
• آیا بعد از یک ریزش، فروشندگان با زیان وارد بازار شده‌اند؟

این اطلاعات می‌تواند به ما کمک کند رفتار واقعی کوین‌های خرج‌شده را بهتر بفهمیم.

۳. SOPR دقیقاً چه چیزی را مقایسه می‌کند؟

ایده اصلی بسیار ساده است.

برای یک خروجی خرج‌شده، دو قیمت مهم داریم:

قیمت هنگام ایجاد خروجی

یعنی زمانی که کوین در وضعیت فعلی خود قرار گرفته است.

قیمت هنگام خرج شدن

یعنی زمانی که آن کوین دوباره جابه‌جا و خرج می‌شود.

اگر قیمت خرج شدن بالاتر باشد، خروجی با سود تحقق‌یافته خرج شده است.

اگر پایین‌تر باشد، با زیان تحقق‌یافته خرج شده است.

در ساده‌ترین بیان:

SOPR = ارزش کوین هنگام خرج شدن ÷ ارزش همان کوین هنگام ایجاد شدن

اما در عمل، محاسبه دقیق شاخص به روش‌شناسی دیتاست و پلتفرم بستگی دارد.

۴. یک مثال خیلی ساده

فرض کنیم یک UTXO زمانی ایجاد شده که ارزش آن:

20,000 دلار

بوده است.

مدتی بعد همان خروجی با ارزش:

30,000 دلار

خرج می‌شود.

نسبت:

30,000 ÷ 20,000 = 1.5

است.

یعنی این خروجی با سود تحقق‌یافته نسبتاً قابل‌توجهی خرج شده است.

حالا فرض کنیم همان خروجی به جای 30,000 دلار در 15,000 دلار خرج شود:

15,000 ÷ 20,000 = 0.75

این بار خروجی با زیان تحقق‌یافته خرج شده است.

این منطق ساده، پایه فهم SOPR است.

۵. عدد ۱ در SOPR چرا مهم است؟

یکی از مهم‌ترین نقاط در تحلیل SOPR:

عدد 1

است.

به‌صورت مفهومی:

SOPR > 1

به این معناست که خروجی‌های خرج‌شده در مجموع با ارزش بالاتری نسبت به ارزش مبنای خود خرج شده‌اند؛ یعنی تحقق سود در مجموعه داده غالب است.

SOPR < 1

یعنی تحقق زیان در مجموعه داده غالب است.

SOPR ≈ 1

یعنی ارزش تحقق‌یافته خروجی‌های خرج‌شده تقریباً در حوالی نقطه سر‌به‌سر قرار دارد.

اما اینجا یک نکته حرفه‌ای بسیار مهم وجود دارد:

عدد ۱ یک خط جادویی بازار نیست.

نباید هر بار که SOPR از 1 عبور کرد، فوراً نتیجه بگیریم بازار حتماً صعودی یا نزولی می‌شود.

۶. چرا عبور SOPR از ۱ به‌تنهایی کافی نیست؟

فرض کنیم SOPR از:

0.98 → 1.02

رسیده است.

این تغییر به ما می‌گوید ساختار سود و زیان تحقق‌یافته تغییر کرده است.

اما هنوز نمی‌دانیم:

• حجم این تغییر چقدر بوده؟
• چه گروهی از هولدرها آن را ایجاد کرده‌اند؟
• قیمت در چه روندی قرار دارد؟
• آیا این تغییر پایدار است؟
• آیا STH و LTH رفتار مشابهی دارند؟
• Exchange Flow چه می‌گوید؟
• حجم بازار چه وضعیتی دارد؟

بنابراین SOPR باید بخشی از یک چارچوب تحلیلی باشد، نه یک دکمه خرید و فروش.

۷. SOPR چه تفاوتی با Realized Price دارد؟

در جلسه قبل درباره Realized Price صحبت کردیم.

حالا تفاوت آن را با SOPR مشخص کنیم.

Realized Price

بیشتر درباره ارزش تحقق‌یافته عرضه صحبت می‌کند.

SOPR

بیشتر درباره سود یا زیان تحقق‌یافته خروجی‌هایی صحبت می‌کند که خرج شده‌اند.

پس سؤال این دو شاخص متفاوت است.

Realized Price می‌پرسد:

ارزش تحقق‌یافته عرضه در چه سطحی قرار دارد؟

SOPR می‌پرسد:

کوین‌هایی که خرج شده‌اند، در زمان خرج شدن نسبت به ارزش مبنای خود با سود یا زیان تحقق‌یافته جابه‌جا شده‌اند؟

این تفاوت بسیار مهم است.

۸. SOPR و رفتار فروشندگان

یکی از کاربردهای مهم SOPR بررسی رفتار فروشندگان است.

فرض کنید قیمت در حال رشد است و SOPR نیز بالاتر از 1 قرار دارد.

می‌توان گفت بخشی از کوین‌هایی که خرج می‌شوند، در حال تحقق سود هستند.

اما این به معنی آن نیست که:

همه هولدرها در حال فروش هستند.

یا:

کل بازار در حال خروج است.

فقط درباره خروجی‌هایی صحبت می‌کنیم که در دیتاست موردنظر خرج شده‌اند.

بنابراین باید از تعمیم بیش از حد جلوگیری کنیم.

۹. Profit Taking چیست؟

یکی از مفاهیمی که در کنار SOPR زیاد می‌بینیم:

Profit Taking

یا تحقق سود است.

وقتی کوین‌هایی که با قیمت پایین‌تری در گذشته جابه‌جا شده‌اند، در قیمت بالاتر خرج می‌شوند، سود تحقق‌یافته ایجاد می‌شود.

اگر این رفتار در مقیاس بزرگی رخ دهد، SOPR می‌تواند بالاتر از 1 باقی بماند یا افزایش پیدا کند.

اما باز هم باید حجم، ساختار بازار و گروه هولدرها را بررسی کنیم.

۱۰. Loss Realization چیست؟

در طرف مقابل:

Loss Realization

یعنی تحقق زیان.

فرض کنید فردی یک دارایی را در قیمت 60,000 دلار به دست آورده و بعدها آن را در 45,000 دلار خرج می‌کند.

در این حالت، نسبت ارزش خرج‌شدن به ارزش مبنا کمتر از 1 خواهد بود.

اگر چنین رفتارهایی در سطح شبکه افزایش پیدا کنند، SOPR می‌تواند به سمت پایین حرکت کند.

۱۱. SOPR در بازار صعودی

حالا یک سناریوی فرضی را بررسی کنیم.

فرض کنید بازار در یک روند صعودی قرار دارد.

قیمت:

• سقف‌های بالاتر می‌سازد.
• کف‌های بالاتر ایجاد می‌کند.
• حجم مناسب است.

در همین زمان SOPR نیز در بیشتر دوره‌ها بالاتر از 1 قرار دارد.

این وضعیت می‌تواند نشان دهد که بخشی از کوین‌های خرج‌شده با سود تحقق‌یافته همراه هستند.

اما سؤال حرفه‌ای این است:

آیا بازار می‌تواند این سودگیری را جذب کند؟

اگر بله، روند ممکن است همچنان ادامه پیدا کند.

اگر فشار تحقق سود بسیار زیاد شود و بازار نتواند آن را جذب کند، شرایط می‌تواند تغییر کند.

پس فقط SOPR را نگاه نمی‌کنیم؛ واکنش قیمت به سودگیری را هم بررسی می‌کنیم.

۱۲. SOPR در بازار نزولی

حالا شرایط معکوس را تصور کنیم.

قیمت در حال کاهش است.

هولدرهایی که در قیمت‌های بالاتر وارد شده‌اند، ممکن است مجبور شوند با زیان تحقق‌یافته دارایی خود را خرج کنند.

در این شرایط SOPR می‌تواند زیر 1 قرار بگیرد.

اما باز هم:

SOPR زیر 1 به معنی قطعی بودن کف بازار نیست.

ممکن است بازار مدت بیشتری به کاهش ادامه دهد.

بنابراین باید ببینیم آیا فشار زیان تحقق‌یافته در حال کاهش است یا خیر.

۱۳. SOPR Reset چیست؟

در تحلیل آنچین گاهی با مفهوم غیررسمی SOPR Reset مواجه می‌شویم.

ایده کلی این است که بعد از یک دوره سودگیری، SOPR ممکن است به سمت 1 برگردد.

این رفتار می‌تواند نشان‌دهنده کاهش موقت تحقق سود باشد.

در بعضی ساختارهای بازار صعودی، بازگشت SOPR به حوالی 1 و حفظ آن می‌تواند با دوره‌های استراحت بازار همراه شود.

اما این موضوع یک قانون قطعی نیست.

باید ببینیم:

• قیمت چه می‌کند؟
• حجم چگونه است؟
• STHها چه رفتاری دارند؟
• LTHها چه می‌کنند؟
• Exchange Flow چه می‌گوید؟

۱۴. aSOPR چیست؟

حالا وارد نسخه مهم‌تری از SOPR می‌شویم:

aSOPR

یا:

Adjusted SOPR

است.

هدف اصلی این نسخه، کاهش تأثیر برخی جابه‌جایی‌های بسیار کوتاه‌مدت و نویزهای ناشی از خروجی‌هایی است که خیلی سریع دوباره خرج می‌شوند.

در بسیاری از روش‌شناسی‌های رایج، خروجی‌هایی که عمر بسیار کوتاهی دارند، مثلاً کمتر از حدود یک ساعت، از محاسبه تعدیل‌شده حذف می‌شوند.

اما یک نکته مهم:

تعریف دقیق و فیلتر مورد استفاده می‌تواند بین پلتفرم‌ها متفاوت باشد.

پس همیشه باید روش محاسبه منبع داده را بررسی کنیم.

۱۵. چرا aSOPR ساخته شد؟

شبکه‌های بلاکچینی فعالیت زیادی دارند.

همه این فعالیت‌ها لزوماً اطلاعات مفیدی درباره رفتار اقتصادی هولدرها ارائه نمی‌کنند.

برخی خروجی‌ها ممکن است در فاصله کوتاهی ایجاد و دوباره خرج شوند.

اگر همه این موارد را بدون فیلتر وارد تحلیل کنیم، ممکن است نویز زیادی ایجاد شود.

aSOPR تلاش می‌کند تصویر تمیزتری از رفتار سود و زیان تحقق‌یافته ارائه دهد.

به همین دلیل در برخی تحلیل‌های کلان، aSOPR کاربرد زیادی دارد.

۱۶. تفاوت SOPR و aSOPR

به‌صورت ساده:

شاخص	مفهوم
SOPR	نسبت سود/زیان تحقق‌یافته خروجی‌های خرج‌شده
aSOPR	نسخه تعدیل‌شده با حذف برخی خروجی‌های بسیار کوتاه‌عمر، بسته به روش‌شناسی

پس نباید این دو را بدون توجه به تعریف دیتاست با هم یکی بدانیم.

۱۷. STH-SOPR چیست؟

حالا یک لایه مهم‌تر.

در جلسه چهارم با:

STH

آشنا شدیم.

Short-Term Holder به‌صورت کلی به کوین‌هایی اشاره دارد که مدت نسبتاً کوتاهی از آخرین جابه‌جایی آن‌ها گذشته است.

STH-SOPR

رفتار سود و زیان تحقق‌یافته کوین‌های متعلق به این گروه را بررسی می‌کند.

این شاخص می‌تواند برای بررسی رفتار هولدرهای کوتاه‌مدت بسیار مفید باشد.

۱۸. چرا STH-SOPR مهم است؟

هولدرهای کوتاه‌مدت معمولاً نسبت به تغییرات قیمت حساس‌تر هستند.

بنابراین بررسی رفتار آن‌ها می‌تواند اطلاعاتی درباره:

• تحقق سود کوتاه‌مدت
• تحقق زیان کوتاه‌مدت
• فشار فروش
• واکنش به نوسانات
• تغییر رفتار معامله‌گران کوتاه‌مدت

ارائه دهد.

اما باز هم باید مراقب باشیم.

STH به معنی معامله‌گر حرفه‌ای یا تریدر نیست.

STH یک دسته‌بندی بر اساس سن کوین است، نه شغل یا شخصیت مالک آن.

۱۹. LTH-SOPR چیست؟

در طرف مقابل:

LTH-SOPR

رفتار سود و زیان تحقق‌یافته کوین‌های متعلق به هولدرهای بلندمدت را بررسی می‌کند.

این شاخص می‌تواند هنگام بررسی حرکت کوین‌های قدیمی بسیار جالب باشد.

مثلاً اگر مقدار زیادی از کوین‌های قدیمی بعد از یک دوره طولانی شروع به جابه‌جایی کنند، LTH-SOPR می‌تواند به ما کمک کند ببینیم این جابه‌جایی‌ها در چه سطحی از سود یا زیان تحقق‌یافته انجام شده‌اند.

۲۰. STH-SOPR در برابر LTH-SOPR

بیایید این دو را کنار هم بگذاریم.

STH-SOPR

بیشتر درباره رفتار سود و زیان تحقق‌یافته کوین‌های جوان‌تر صحبت می‌کند.

LTH-SOPR

بیشتر درباره رفتار سود و زیان تحقق‌یافته کوین‌های قدیمی‌تر صحبت می‌کند.

این تفاوت به ما اجازه می‌دهد یک سؤال بسیار مهم بپرسیم:

چه کسی در حال تحقق سود یا زیان است؟

البته منظور از «چه کسی» در اینجا یک فرد مشخص نیست؛ منظور، گروه سنی کوین‌هاست.

۲۱. یک سناریوی مهم

فرض کنیم:

• قیمت در حال رشد است.
• STH-SOPR بالا رفته.
• LTH-SOPR تقریباً ثابت است.

این می‌تواند نشان دهد بخش قابل‌توجهی از تحقق سود در کوین‌های جوان‌تر اتفاق می‌افتد.

حالا سناریوی دیگری:

• قیمت رشد کرده.
• LTH-SOPR به‌شدت افزایش پیدا کرده.
• کوین‌های قدیمی‌تر شروع به جابه‌جایی کرده‌اند.

در این حالت باید توجه بیشتری به رفتار عرضه قدیمی داشته باشیم.

اما هیچ‌کدام از این سناریوها به‌تنهایی به معنی «سقف بازار» یا «شروع ریزش» نیستند.

۲۲. SOPR و Coin Age

اینجا دوباره به جلسه چهارم برمی‌گردیم.

قبلاً گفتیم:

Coin Age

به مدت زمانی مربوط می‌شود که یک کوین بدون جابه‌جایی باقی مانده است.

حالا SOPR می‌پرسد:

وقتی این کوین خرج شد، نسبت به قیمت مبنای خود در چه وضعیتی قرار داشت؟

بنابراین ترکیب این دو بسیار قدرتمند است.

مثلاً:

کوین قدیمی + خرج شدن + سود تحقق‌یافته

می‌تواند اطلاعات متفاوتی نسبت به:

کوین جوان + خرج شدن + سود تحقق‌یافته

داشته باشد.

۲۳. SOPR و Exchange Flow

حالا SOPR را با جلسه سوم ترکیب کنیم.

فرض کنید:

• Exchange Inflow افزایش یافته.
• SOPR بالاتر از 1 است.
• قیمت نیز نزدیک سقف‌های اخیر قرار دارد.

این ترکیب می‌تواند نشان دهد بخشی از کوین‌هایی که در سود قرار داشته‌اند، در حال جابه‌جایی به سمت صرافی‌ها هستند.

اما هنوز نمی‌توانیم بگوییم:

حتماً فروش اتفاق افتاده است.

زیرا ورود به صرافی الزاماً به معنی فروش نیست.

ممکن است دارایی:

• برای معامله
• انتقال داخلی
• مدیریت کیف پول
• وثیقه
• یا دلایل دیگر

جابه‌جا شده باشد.

۲۴. SOPR و قیمت

یکی از مهم‌ترین کارهایی که باید انجام دهیم این است که SOPR را کنار نمودار قیمت قرار دهیم.

مثلاً:

حالت اول

قیمت صعودی است و SOPR نیز بالاتر از 1 باقی می‌ماند.

حالت دوم

قیمت صعودی است اما SOPR به‌تدریج ضعیف می‌شود.

حالت سوم

قیمت نزولی است و SOPR زیر 1 قرار دارد.

حالت چهارم

قیمت هنوز ضعیف است اما SOPR از زیر 1 به سمت 1 حرکت می‌کند.

هر کدام از این شرایط می‌توانند اطلاعات متفاوتی ارائه دهند.

بنابراین نمودار SOPR بدون نمودار قیمت، بخش مهمی از داستان را از ما پنهان می‌کند.

۲۵. SOPR و Volume

حجم هم اهمیت زیادی دارد.

فرض کنید SOPR افزایش پیدا کرده، اما حجم اقتصادی بازار بسیار پایین است.

ممکن است اهمیت این حرکت با شرایطی که حجم و فعالیت شبکه بسیار بالا هستند متفاوت باشد.

پس در تحلیل حرفه‌ای بهتر است حداقل این موارد را کنار هم قرار دهیم:

Price + Volume + SOPR + Exchange Flow

و در صورت امکان:

STH/LTH + MVRV + Realized Metrics

را هم اضافه کنیم.

۲۶. SOPR و MVRV چه تفاوتی دارند؟

در جلسه قبل با MVRV آشنا شدیم.

حالا تفاوت را دقیق‌تر ببینیم.

MVRV

بیشتر وضعیت ارزش بازار را نسبت به ارزش تحقق‌یافته بررسی می‌کند.

SOPR

بیشتر سود یا زیان تحقق‌یافته خروجی‌هایی را که خرج شده‌اند بررسی می‌کند.

بنابراین:

MVRV = وضعیت ارزش‌گذاری

و:

SOPR = رفتار سود/زیان تحقق‌یافته کوین‌های خرج‌شده

به زبان ساده، یکی بیشتر به موجودی و ارزش‌گذاری نگاه می‌کند و دیگری به کوین‌هایی که واقعاً خرج شده‌اند.

۲۷. SOPR و NUPL

در آینده به NUPL هم خواهیم رسید.

NUPL به‌صورت کلی برای بررسی سود و زیان تحقق‌نیافته شبکه استفاده می‌شود.

در نتیجه می‌توانیم سه لایه متفاوت داشته باشیم:

Realized Metrics

ارزش تحقق‌یافته

SOPR

سود و زیان تحقق‌یافته کوین‌های خرج‌شده

NUPL

سود و زیان تحقق‌نیافته

این ترکیب می‌تواند دید بسیار جالبی از وضعیت بازار ایجاد کند.

۲۸. چرا SOPR می‌تواند نوسانی باشد؟

SOPR ممکن است در تایم‌فریم‌های کوتاه نوسانات زیادی داشته باشد.

دلایل مختلفی وجود دارد:

• تراکنش‌های متعدد
• جابه‌جایی داخلی
• تغییرات شدید قیمت
• انتقال کوین‌های جوان
• تفاوت ساختار عرضه
• رفتار صرافی‌ها و نهادها
• روش پردازش داده

به همین دلیل بسیاری از تحلیلگران برای کاهش نویز از میانگین‌های متحرک یا نسخه‌های تعدیل‌شده استفاده می‌کنند.

اما حتی در این حالت هم باید بدانیم دقیقاً چه داده‌ای را داریم می‌بینیم.

۲۹. SOPR با یک روز خاص چه می‌گوید؟

فرض کنیم یک روز SOPR به‌شدت افزایش پیدا کرده است.

نباید فوراً نتیجه بگیریم:

بازار به سقف رسیده است.

ممکن است:

• سودگیری شدید رخ داده باشد.
• یک یا چند حرکت بزرگ کوینی اتفاق افتاده باشد.
• نهادهای خاصی کوین جابه‌جا کرده باشند.
• ساختار داده در آن بازه متفاوت شده باشد.

بنابراین همیشه باید بپرسیم:

این تغییر از کجا آمده است؟

این سؤال یکی از مهم‌ترین عادت‌های یک تحلیلگر آنچین است.

۳۰. SOPR و Entity Clustering

در جلسات قبلی درباره:

Entity Clustering

صحبت کردیم.

این موضوع در SOPR هم اهمیت دارد.

چرا؟

چون یک تراکنش یا آدرس به‌تنهایی لزوماً نشان‌دهنده رفتار یک سرمایه‌گذار مستقل نیست.

ممکن است چندین آدرس متعلق به یک نهاد باشند.

بنابراین داده‌های Entity-Adjusted می‌توانند در بعضی تحلیل‌ها تصویر متفاوتی نسبت به داده خام آدرس‌ها ارائه دهند.

۳۱. یک نکته بسیار مهم درباره SOPR

دوستان عزیزم، این جمله را حتماً به خاطر داشته باشید:

SOPR درباره کوین‌های خرج‌شده صحبت می‌کند، نه درباره تمام کوین‌های موجود در بازار.

این تفاوت بسیار مهم است.

ممکن است تعداد زیادی کوین در کیف پول‌ها بدون حرکت باقی مانده باشند.

این کوین‌ها در محاسبه رفتار خروجی‌های خرج‌شده همان روز نقش یکسانی با کوین‌های واقعاً خرج‌شده ندارند.

بنابراین:

SOPR = رفتار کوین‌های خرج‌شده

نه:

SOPR = وضعیت تمام سرمایه‌گذاران

۳۲. آیا SOPR می‌تواند زمان خرید را مشخص کند؟

به‌تنهایی خیر.

SOPR می‌تواند به ما کمک کند وضعیت سود و زیان تحقق‌یافته را بررسی کنیم، اما یک ابزار زمان‌بندی قطعی نیست.

اگر SOPR زیر 1 باشد، الزاماً به معنی:

«الان بهترین زمان خرید است»

نیست.

و اگر SOPR بالاتر از 1 باشد، الزاماً به معنی:

«الان باید بفروشیم»

نیست.

این شاخص باید در کنار سایر داده‌ها تفسیر شود.

۳۳. یک چارچوب حرفه‌ای برای تحلیل SOPR

من برای بررسی SOPR معمولاً این مسیر را پیشنهاد می‌کنم:

مرحله اول: قیمت

روند کلی بازار را مشخص کنید.

مرحله دوم: SOPR

ببینید سود یا زیان تحقق‌یافته در چه وضعیتی است.

مرحله سوم: aSOPR

اگر در دیتاست شما موجود است، نسخه تعدیل‌شده را بررسی کنید.

مرحله چهارم: STH-SOPR

رفتار هولدرهای کوتاه‌مدت را بررسی کنید.

مرحله پنجم: LTH-SOPR

رفتار کوین‌های قدیمی‌تر را بررسی کنید.

مرحله ششم: Exchange Flow

ببینید آیا جابه‌جایی‌ها به سمت صرافی‌ها یا خارج از آن‌ها هم تغییر کرده‌اند.

مرحله هفتم: MVRV

وضعیت ارزش‌گذاری را بررسی کنید.

مرحله هشتم: Realized Price

قیمت بازار را نسبت به ارزش تحقق‌یافته بررسی کنید.

مرحله نهم: Volume

ببینید آیا حرکت‌ها با فعالیت بازار همراه هستند یا خیر.

مرحله دهم: ساختار تکنیکال

در نهایت همه این اطلاعات را با ساختار قیمت ترکیب کنید.

۳۴. سناریوی ترکیبی اول

فرض کنیم:

• قیمت در روند صعودی است.
• SOPR بیشتر اوقات بالاتر از 1 است.
• STH-SOPR مثبت است.
• LTH-SOPR تغییر زیادی نکرده.
• Exchange Outflow مناسب است.
• MVRV افزایش یافته اما هنوز در محدوده‌های تاریخی خاص خود قرار نگرفته است.

این داده‌ها می‌توانند یک سناریوی ادامه‌دار را مطرح کنند.

اما همچنان سناریو داریم، نه پیش‌بینی قطعی.

۳۵. سناریوی ترکیبی دوم

فرض کنیم:

• قیمت در نزدیکی سقف‌های قبلی است.
• SOPR به‌شدت افزایش یافته.
• LTH-SOPR نیز بالا رفته.
• کوین‌های قدیمی شروع به جابه‌جایی کرده‌اند.
• Exchange Inflow افزایش یافته.
• حجم نیز بسیار بالا رفته است.

در این شرایط، تحقق سود در بخش‌هایی از عرضه را باید با دقت بیشتری بررسی کنیم.

اما باز هم نمی‌گوییم:

«سقف قطعی تشکیل شده است.»

بلکه می‌گوییم:

«شواهد مربوط به تحقق سود و جابه‌جایی عرضه افزایش یافته و باید واکنش قیمت و سایر شاخص‌ها را بررسی کنیم.»

این نوع بیان، تحلیل را از حدس و هیجان جدا می‌کند.

۳۶. سناریوی ترکیبی سوم

حالا فرض کنیم:

• قیمت به‌شدت افت کرده.
• SOPR برای مدتی زیر 1 بوده.
• STHها در حال تحقق زیان هستند.
• حجم فروش بالا رفته.
• سپس SOPR شروع به برگشت به سمت 1 کرده.
• Exchange Outflow افزایش یافته.

این می‌تواند نشان دهد ساختار تحقق زیان در حال تغییر است.

اما برای نتیجه‌گیری باید ببینیم:

• قیمت چه واکنشی نشان می‌دهد؟
• آیا کف جدید ساخته می‌شود؟
• آیا حجم فروش کاهش می‌یابد؟
• آیا STH-SOPR بهبود پیدا می‌کند؟
• آیا LTHها همچنان کوین‌ها را نگه می‌دارند؟

باز هم:

سناریو، نه قطعیت.

۳۷. اشتباهات رایج در تحلیل SOPR

اشتباه اول: SOPR بالاتر از 1 یعنی حتماً بازار صعودی است

خیر.

اشتباه دوم: SOPR زیر 1 یعنی حتماً کف بازار است

خیر.

اشتباه سوم: هر عبور از 1 سیگنال است

خیر.

اشتباه چهارم: SOPR رفتار همه سرمایه‌گذاران را نشان می‌دهد

خیر.

این شاخص بر خروجی‌های خرج‌شده تمرکز دارد.

اشتباه پنجم: STH یعنی تریدر

خیر.

STH یک دسته‌بندی بر اساس سن کوین است.

اشتباه ششم: LTH-SOPR بالا یعنی همه هولدرهای بلندمدت می‌فروشند

خیر.

این شاخص رفتار خروجی‌های مربوط به آن دسته را در دیتاست موردنظر بررسی می‌کند.

اشتباه هفتم: SOPR را بدون شناخت متدولوژی مقایسه کنیم

این کار می‌تواند باعث برداشت اشتباه شود.

۳۸. SOPR را چطور در یک داشبورد حرفه‌ای ببینیم؟

اگر بخواهم یک داشبورد آموزشی ساده برای تحلیل SOPR طراحی کنم، این موارد را کنار هم قرار می‌دهم:

Price

Volume

SOPR

aSOPR

STH-SOPR

LTH-SOPR

Realized Price

MVRV

Exchange Inflow

Exchange Outflow

و در صورت دسترسی:

Coin Age / HODL Waves

این ترکیب به ما کمک می‌کند از یک شاخص منفرد عبور کنیم و رفتار بازار را در چند لایه ببینیم.

۳۹. چک‌لیست تحلیل SOPR

قبل از هر نتیجه‌گیری این سؤال‌ها را از خودمان بپرسیم:

• SOPR بالاتر یا پایین‌تر از 1 است؟
• این وضعیت چقدر پایدار است؟
• aSOPR چه می‌گوید؟
• STH-SOPR چه وضعیتی دارد؟
• LTH-SOPR چه وضعیتی دارد؟
• قیمت در چه روندی قرار دارد؟
• حجم چه تغییری کرده؟
• Exchange Flow چه می‌گوید؟
• Realized Price کجاست؟
• MVRV در چه وضعیتی است؟
• آیا کوین‌های قدیمی در حال جابه‌جایی هستند؟
• آیا تغییر SOPR با تغییر ساختار قیمت هماهنگ است؟
• آیا داده‌ها یکدیگر را تأیید می‌کنند یا متناقض هستند؟
• روش‌شناسی پلتفرم چیست؟

اگر بتوانیم به این سؤال‌ها پاسخ بدهیم، دیگر فقط «SOPR را نگاه نمی‌کنیم»؛ بلکه واقعاً داریم آن را تحلیل می‌کنیم.

۴۰. نکته طلایی جلسه ششم

اگر بخواهم کل جلسه را در چند جمله خلاصه کنم:

SOPR به ما کمک می‌کند سود و زیان تحقق‌یافته خروجی‌های خرج‌شده را بررسی کنیم.

SOPR > 1 به‌صورت کلی نشان‌دهنده غالب بودن تحقق سود در خروجی‌های مورد بررسی است.

SOPR < 1 به‌صورت کلی نشان‌دهنده غالب بودن تحقق زیان است.

aSOPR نسخه تعدیل‌شده‌ای است که با توجه به روش‌شناسی، برخی خروجی‌های بسیار کوتاه‌عمر را از تحلیل کنار می‌گذارد.

STH-SOPR رفتار سود و زیان تحقق‌یافته کوین‌های کوتاه‌مدت را بررسی می‌کند.

LTH-SOPR رفتار سود و زیان تحقق‌یافته کوین‌های بلندمدت را بررسی می‌کند.

و مهم‌تر از همه:

هیچ‌کدام از این شاخص‌ها به‌تنهایی پیش‌بینی قطعی آینده بازار نیستند.

۴۱. حالا یک قطعه مهم از پازل را داریم

تا اینجا مسیر ما به شکل جالبی در حال کامل شدن است.

ما ابتدا فعالیت شبکه را شناختیم.

بعد جریان دارایی به صرافی‌ها را بررسی کردیم.

سپس سراغ سن کوین‌ها و رفتار هولدرها رفتیم.

بعد Realized Cap و Realized Price را یاد گرفتیم.

و حالا SOPR به ما می‌گوید:

وقتی کوین‌ها واقعاً خرج می‌شوند، سود یا زیان تحقق‌یافته آن‌ها چه وضعیتی دارد؟

اما هنوز یک سؤال بسیار مهم باقی مانده:

اگر ارزش بازار را با ارزش تحقق‌یافته مقایسه کنیم، چه چیزی درباره وضعیت کلی سود و زیان بازار می‌توانیم بفهمیم؟

اینجاست که باید برویم سراغ یکی از مشهورترین شاخص‌های تحلیل آنچین:

MVRV

در جلسه بعد، به‌صورت تخصصی وارد MVRV، MVRV Z-Score، MVRV برای گروه‌های مختلف هولدرها و ارتباط آن با ارزش‌گذاری بازار می‌شویم.

و کم‌کم خواهیم دید که چطور:

Realized Cap + Realized Price + SOPR + MVRV

می‌توانند در کنار هم یک چارچوب بسیار قدرتمند برای تحلیل وضعیت بازار بسازند.

دوستان عزیزم، عجله نکنید. هدف این مجموعه این نیست که ده‌ها اسم و نمودار را حفظ کنیم. هدف من این است که وقتی یک شاخص آنچین را باز می‌کنید، دقیقاً بدانید چه چیزی را اندازه می‌گیرد، چه چیزی را اندازه نمی‌گیرد و چطور باید در کنار سایر داده‌ها تفسیرش کنید.

در ادامه مسیر، خودم ابزارهای کلیدی تحلیل آنچین را هم معرفی می‌کنم تا بعد از یادگیری مفاهیم، بتوانید این داده‌ها را در محیط‌های واقعی تحلیل کنید.

👈به جلسه بعدی اموزش ها بروید

👈به اموزش تخصصی تحلیل فاندامنتالی بروید

👈به اموزش تخصصی تحلیل تکنیکالی بروید

English Summary

In this session, we studied SOPR, aSOPR, STH-SOPR, and LTH-SOPR.

SOPR, or Spent Output Profit Ratio, evaluates the realized profit or loss of spent outputs by comparing their value when spent with their previous value basis. A value above 1 generally indicates that realized profit dominates the measured spent outputs, while a value below 1 indicates that realized losses dominate.

We also explored why SOPR should not be treated as a standalone buy or sell signal. aSOPR adjusts the dataset by filtering certain very short-lived outputs, depending on the methodology used. STH-SOPR and LTH-SOPR allow analysts to study realized profit and loss behavior across younger and older coin cohorts.

Finally, we connected SOPR with Coin Age, Exchange Flow, Realized Price, MVRV, volume, and price structure. The next session will focus on MVRV and MVRV-based valuation metrics.

بازدیدها: 0