جلسه هشتم آموزش تخصصی داده‌های آنچین؛ NUPL، عرضه در سود و عرضه در زیان

سلام دوستان عزیزم؛
من امید حق‌دوست هستم و در این جلسه می‌خوایم یکی از شاخص‌های مهم و کاربردی تحلیل آنچین یعنی NUPL رو بررسی کنیم.

تا اینجا با شاخص‌هایی مثل:

• Realized Cap
• Realized Price
• SOPR
• aSOPR
• MVRV
• STH-MVRV
• LTH-MVRV

آشنا شدیم.

اما یک سؤال مهم هنوز باقی می‌مونه:

در قیمت فعلی، بخش بزرگی از عرضه شبکه در وضعیت سود قرار داره یا زیان؟

اینجاست که NUPL و شاخص‌هایی مثل Supply in Profit و Supply in Loss اهمیت پیدا می‌کنن.

NUPL چیست؟

NUPL مخفف:

Net Unrealized Profit/Loss

به معنی:

سود یا زیان تحقق‌نیافته خالص

است.

منظور از «تحقق‌نیافته» اینه که سود یا زیان موردنظر هنوز با خرج‌شدن یا جابه‌جایی کوین به‌صورت کامل تحقق پیدا نکرده است.

به زبان ساده، NUPL تلاش می‌کنه نشان بده:

اگر ارزش فعلی دارایی‌های شبکه را با مبنای هزینه تحقق‌یافته آن‌ها مقایسه کنیم، شبکه در مجموع چه مقدار سود یا زیان تحقق‌نیافته دارد؟

تفاوت سود تحقق‌یافته و تحقق‌نیافته

این تفاوت خیلی مهمه.

فرض کنیم یک کوین زمانی با قیمت 20 هزار دلار آخرین بار جابه‌جا شده و الان قیمت بازار 40 هزار دلار است.

تا زمانی که آن کوین دوباره خرج یا جابه‌جا نشده:

20 هزار دلار سود، از دید این مدل، تحقق‌نیافته است.

اما اگر کوین با قیمتی بالاتر جابه‌جا شود، بخشی از این سود می‌تواند وارد محاسبات سود تحقق‌یافته شود.

بنابراین:

Unrealized Profit

یعنی سودی که روی کاغذ وجود دارد.

Realized Profit

یعنی سودی که با خرج‌شدن یا جابه‌جایی کوین تحقق پیدا کرده است.

این تفاوت در تحلیل رفتار سرمایه‌گذاران بسیار مهم است.

فرمول مفهومی NUPL

در تعریف رایج، NUPL را می‌توان به‌صورت زیر بیان کرد:

NUPL = (Market Cap − Realized Cap) ÷ Market Cap

یا به شکل ساده‌تر:

NUPL = 1 − (Realized Cap ÷ Market Cap)

این رابطه باعث می‌شود بین NUPL و MVRV ارتباط جالبی وجود داشته باشد.

چون:

MVRV = Market Cap ÷ Realized Cap

در تعریف استاندارد، می‌توان رابطه تقریبی زیر را نیز در نظر گرفت:

NUPL = 1 − 1/MVRV

البته هنگام کار با داده‌های واقعی، همیشه باید تعریف و روش محاسبه پلتفرمی که از آن استفاده می‌کنیم بررسی شود.

NUPL مثبت یعنی چه؟

وقتی NUPL بالاتر از صفر قرار دارد، یعنی ارزش بازار نسبت به Realized Cap بالاتر است و شبکه در مجموع دارای سود تحقق‌نیافته خالص است.

مثلاً اگر:

NUPL > 0

باشد، می‌توان گفت وضعیت کلی شبکه از نظر سود تحقق‌نیافته مثبت است.

اما یک نکته بسیار مهم:

NUPL مثبت به معنی سیگنال قطعی خرید نیست.

بازار می‌تواند مدت زیادی در محدوده مثبت باقی بماند.

NUPL منفی یعنی چه؟

وقتی:

NUPL < 0

باشد، یعنی ارزش تحقق‌یافته نسبت به ارزش بازار وضعیت بالاتری پیدا کرده و شبکه در مجموع در وضعیت زیان تحقق‌نیافته خالص قرار گرفته است.

این شرایط می‌تواند در دوره‌هایی دیده شود که قیمت بازار به‌شدت کاهش پیدا کرده است.

اما باز هم نباید نتیجه بگیریم:

NUPL منفی = حتماً کف بازار

چنین نتیجه‌ای بیش از حد ساده‌سازی‌شده است.

NUPL نزدیک صفر

وقتی NUPL به محدوده صفر نزدیک می‌شود، یعنی فاصله بین Market Cap و Realized Cap نسبتاً کم شده است.

به زبان ساده:

سود و زیان تحقق‌نیافته خالص شبکه به نقطه تعادل نزدیک شده است.

این وضعیت می‌تواند در دوره‌های انتقالی بازار اهمیت داشته باشد، اما برای تحلیل بهتر باید با سایر داده‌ها ترکیب شود.

Supply in Profit چیست؟

حالا برسیم به یکی از شاخص‌های بسیار کاربردی:

Supply in Profit

یعنی:

چه مقدار از عرضه در گردش، با توجه به قیمت فعلی و مبنای هزینه/آخرین جابه‌جایی آن، در وضعیت سود قرار دارد؟

برای مثال فرض کنیم چند واحد بیت‌کوین در قیمت‌های مختلف آخرین بار جابه‌جا شده‌اند.

اگر قیمت فعلی بازار بالاتر از قیمت مبنای آن‌ها باشد، آن بخش از عرضه در سود محسوب می‌شود.

بنابراین Supply in Profit می‌تواند تصویری از میزان عرضه‌ای ارائه دهد که در حال حاضر نسبت به مبنای هزینه خود در سود است.

Supply in Loss چیست؟

در مقابل:

Supply in Loss

نشان می‌دهد چه مقدار از عرضه نسبت به مبنای هزینه خود در وضعیت زیان قرار دارد.

مثلاً اگر یک بخش از عرضه زمانی در قیمت 70 هزار دلار جابه‌جا شده باشد و قیمت فعلی 50 هزار دلار باشد، آن بخش از عرضه می‌تواند در محدوده زیان تحقق‌نیافته قرار بگیرد.

در نتیجه:

Supply in Profit

عرضه‌ای که نسبت به مبنای هزینه در سود است.

Supply in Loss

عرضه‌ای که نسبت به مبنای هزینه در زیان است.

چرا Supply in Profit و Loss مهم هستند؟

چون به ما کمک می‌کنند بفهمیم ساختار سود و زیان شبکه چگونه است.

مثلاً اگر درصد بسیار زیادی از عرضه در سود باشد، ممکن است تعداد زیادی از دارندگان دارایی در موقعیتی قرار داشته باشند که:

• بخشی از سود خود را شناسایی کنند
• بخشی از دارایی را جابه‌جا کنند
• یا همچنان به نگهداری ادامه دهند.

اما هیچ‌کدام از این رفتارها قطعی نیست.

از طرف دیگر، وقتی بخش بزرگی از عرضه در زیان قرار دارد، ممکن است فشار روانی و رفتاری متفاوتی در بازار شکل بگیرد.

رابطه NUPL با MVRV

جلسه قبل درباره MVRV صحبت کردیم.

MVRV بیشتر به این سؤال پاسخ می‌دهد:

ارزش فعلی بازار نسبت به ارزش تحقق‌یافته چقدر بالاتر یا پایین‌تر است؟

NUPL همین رابطه را از زاویه سود و زیان تحقق‌نیافته نگاه می‌کند.

بنابراین این دو شاخص ارتباط بسیار نزدیکی دارند.

به‌صورت ساده:

MVRV → نسبت ارزش بازار به ارزش تحقق‌یافته

NUPL → وضعیت سود یا زیان تحقق‌نیافته نسبت به ارزش بازار

به همین دلیل بهتر است این دو را در کنار هم بررسی کنیم.

NUPL و چرخه‌های بازار

یکی از جذاب‌ترین کاربردهای NUPL بررسی چرخه‌های بلندمدت بازار است.

در یک چرخه صعودی ممکن است به‌تدریج شاهد این وضعیت باشیم:

قیمت ↑

↓

Market Cap ↑

↓

MVRV ↑

↓

NUPL ↑

↓

افزایش سود تحقق‌نیافته شبکه

در ادامه، اگر بازار وارد فازهای بسیار داغ شود، مقدار زیادی از عرضه ممکن است در سود قرار بگیرد.

در چنین شرایطی احتمال افزایش رفتارهای سودگیری نیز وجود دارد.

اما این نکته را فراموش نکنیم:

بالا بودن NUPL به‌تنهایی به معنی پایان روند صعودی نیست.

NUPL در بازار نزولی

در یک روند نزولی ممکن است مسیر تقریباً معکوس شود:

قیمت ↓

↓

Market Cap ↓

↓

MVRV ↓

↓

NUPL ↓

↓

افزایش زیان تحقق‌نیافته

در مراحل شدیدتر بازار نزولی، ممکن است بخش بزرگی از عرضه در وضعیت زیان قرار بگیرد.

اما باز هم نمی‌توان فقط با مشاهده یک شاخص، زمان دقیق کف بازار را مشخص کرد.

آیا رنگ‌های NUPL مهم هستند؟

ممکن است در بعضی پلتفرم‌ها NUPL با رنگ‌های مختلف نمایش داده شود و هر محدوده نام خاصی داشته باشد.

برای مثال بعضی مدل‌ها محدوده‌هایی مانند:

• Fear
• Hope
• Optimism
• Belief
• Euphoria

را نمایش می‌دهند.

این دسته‌بندی‌ها می‌توانند برای خواندن سریع نمودار مفید باشند.

اما باید بدانیم:

این نام‌گذاری‌ها یک استاندارد جهانی و مستقل از روش‌شناسی نیستند.

ممکن است محدوده‌ها، رنگ‌ها یا حتی روش محاسبه در پلتفرم‌های مختلف متفاوت باشد.

پس همیشه بهتر است قبل از استفاده جدی، methodology همان پلتفرم را بررسی کنیم.

STH-NUPL و LTH-NUPL

همان‌طور که در جلسات قبلی با STH و LTH آشنا شدیم، NUPL نیز می‌تواند برای گروه‌های مختلف هولدرها بررسی شود.

STH-NUPL

مربوط به سود و زیان تحقق‌نیافته گروه:

Short-Term Holders

است.

این شاخص می‌تواند برای بررسی وضعیت هولدرهای کوتاه‌مدت مفید باشد.

LTH-NUPL

مربوط به:

Long-Term Holders

است.

این شاخص می‌تواند به ما کمک کند ببینیم هولدرهای بلندمدت نسبت به قیمت فعلی چه مقدار سود یا زیان تحقق‌نیافته دارند.

این تفاوت بسیار مهم است.

چون رفتار یک هولدر کوتاه‌مدت ممکن است با رفتار یک هولدر بلندمدت کاملاً متفاوت باشد.

ترکیب NUPL با SOPR

حالا تحلیل حرفه‌ای‌تر شروع می‌شود.

فرض کنیم:

NUPL بالا

و هم‌زمان:

SOPR بالا

باشد.

این وضعیت می‌تواند نشان دهد بخش زیادی از شبکه در سود قرار دارد و برخی از کوین‌هایی که خرج می‌شوند نیز با سود جابه‌جا می‌شوند.

اگر هم‌زمان حجم معاملات و رفتار قیمت نیز افزایش پیدا کند، می‌توانیم احتمال افزایش فعالیت سودگیری را جدی‌تر بررسی کنیم.

اما همچنان:

این یک سیگنال قطعی فروش نیست.

ترکیب NUPL با MVRV

این ترکیب یکی از مهم‌ترین موارد است.

مثلاً:

MVRV بالا + NUPL بالا

می‌تواند نشان‌دهنده وضعیت سود تحقق‌نیافته قابل‌توجه در شبکه باشد.

اما اگر:

MVRV پایین + NUPL پایین

باشد، ممکن است بازار در وضعیت ارزش‌گذاری پایین‌تری نسبت به گذشته قرار داشته باشد.

با این حال، «پایین» الزاماً به معنی «کف» نیست.

ممکن است یک بازار مدت زیادی در شرایط ضعیف باقی بماند.

ترکیب NUPL با Exchange Flow

این بخش خیلی جذاب است.

فرض کنیم:

• NUPL بالا رفته
• Supply in Profit افزایش یافته
• و هم‌زمان ورود دارایی به صرافی‌ها افزایش پیدا کرده است.

در این حالت می‌توانیم بررسی کنیم که آیا بخشی از هولدرهای دارای سود در حال انتقال دارایی به صرافی‌ها هستند یا نه.

اما همان‌طور که در جلسه Exchange Flow گفتیم:

ورود دارایی به صرافی الزاماً به معنی فروش نیست.

پس باید این داده را در کنار:

• حجم معاملات
• رفتار قیمت
• SOPR
• نوع آدرس
• Entity Labeling
• ساختار بازار

بررسی کنیم.

ترکیب NUPL با HODL Waves

حالا یک قدم جلوتر برویم.

اگر NUPL به ما درباره وضعیت سود و زیان تحقق‌نیافته اطلاعات بدهد و HODL Waves درباره سن عرضه اطلاعات بدهد، ترکیب این دو می‌تواند دید جالبی ایجاد کند.

مثلاً:

NUPL بالا + افزایش عرضه قدیمی

می‌تواند نشان دهد بخش قابل‌توجهی از عرضه قدیمی در سود قرار دارد.

اما باز هم نمی‌توانیم نتیجه بگیریم که این کوین‌ها حتماً فروخته خواهند شد.

ممکن است هولدرها همچنان دارایی خود را نگه دارند.

یک سناریوی فرضی

فرض کنیم بازار بعد از یک روند صعودی طولانی به قیمت‌های بالاتری رسیده است.

داده‌ها:

• NUPL بالا
• MVRV بالا
• Supply in Profit بالا
• SOPR بالاتر از 1
• حجم معاملات افزایش یافته
• Exchange Inflow در حال افزایش است

در این حالت من به‌عنوان تحلیلگر نمی‌گویم:

«حتماً بازار ریزش می‌کند.»

بلکه می‌گویم:

بخش بزرگی از شبکه در سود قرار دارد و شواهدی از تحقق سود در داده‌ها دیده می‌شود؛ بنابراین باید احتمال افزایش فشار فروش یا توزیع را با سایر داده‌ها بررسی کنیم.

این تفاوت بین تحلیل حرفه‌ای و پیش‌بینی قطعی است.

یک سناریوی دیگر

فرض کنیم:

• قیمت کاهش پیدا کرده
• NUPL منفی شده
• Supply in Loss افزایش یافته
• MVRV پایین آمده
• SOPR در محدوده‌های ضعیف قرار دارد
• بخش زیادی از هولدرها در زیان تحقق‌نیافته هستند.

این وضعیت می‌تواند نشان‌دهنده فشار و ضعف شدید بازار باشد.

اما باز هم نمی‌گوییم:

«کف قطعی تشکیل شده است.»

بلکه می‌گوییم:

شرایط ارزش‌گذاری و سود و زیان شبکه نسبت به گذشته ضعیف شده و باید بررسی کنیم آیا نشانه‌های تثبیت، کاهش فشار فروش و تغییر رفتار هولدرها در حال شکل‌گیری است یا خیر.

تفاوت NUPL با Supply in Profit

این دو مفهوم نزدیک هستند، اما یکی نیستند.

NUPL

بیشتر روی مقدار خالص سود یا زیان تحقق‌نیافته نسبت به ارزش بازار تمرکز دارد.

Supply in Profit

بیشتر به مقدار یا درصد عرضه‌ای که در سود قرار دارد نگاه می‌کند.

ممکن است درصد زیادی از عرضه در سود باشد، اما مقدار سود هر واحد متفاوت باشد.

بنابراین این دو شاخص اطلاعات متفاوتی به ما می‌دهند.

اشتباهات رایج در تحلیل NUPL

اشتباه اول: NUPL بالا یعنی فروش

خیر.

NUPL بالا نشان‌دهنده سود تحقق‌نیافته بیشتر است، نه اینکه همه هولدرها قصد فروش دارند.

اشتباه دوم: NUPL پایین یعنی حتماً خرید

این هم اشتباه است.

NUPL پایین می‌تواند نشان‌دهنده فشار شدید بازار باشد، اما به‌تنهایی زمان ورود را مشخص نمی‌کند.

اشتباه سوم: استفاده بدون توجه به روش محاسبه

پلتفرم‌های مختلف ممکن است:

• تعریف متفاوت
• فیلتر متفاوت
• Entity Adjustment متفاوت
• روش متفاوت برای محاسبه Supply

داشته باشند.

اشتباه چهارم: نادیده گرفتن گروه‌های هولدر

ممکن است وضعیت کلی شبکه یک چیز باشد اما:

STH-NUPL

و

LTH-NUPL

رفتار کاملاً متفاوتی نشان دهند.

اشتباه پنجم: تحلیل بدون قیمت

داده آنچین را نباید از نمودار قیمت جدا کنیم.

گاهی تغییرات NUPL زمانی معنی بیشتری پیدا می‌کنند که بدانیم:

• قیمت چه روندی دارد؟
• ساختار بازار چگونه است؟
• حجم چه تغییری کرده؟
• حمایت و مقاومت کجاست؟

چک‌لیست حرفه‌ای تحلیل NUPL

وقتی NUPL را بررسی می‌کنم، این موارد را در نظر می‌گیرم:

• NUPL مثبت است یا منفی؟
• مقدار آن نسبت به گذشته در چه محدوده‌ای قرار دارد؟
• MVRV چه وضعیتی دارد؟
• Supply in Profit چقدر است؟
• Supply in Loss چقدر است؟
• SOPR چه رفتاری دارد؟
• STH و LTH چه وضعیتی دارند؟
• Exchange Flow چه تغییری کرده؟
• HODL Waves چه چیزی نشان می‌دهد؟
• قیمت در چه روندی قرار دارد؟
• حجم معاملات چه تغییری کرده؟
• آیا داده‌ها با یکدیگر هم‌جهت هستند؟
• آیا تغییرات مشاهده‌شده صرفاً کوتاه‌مدت هستند یا یک روند پایدار ساخته‌اند؟

چارچوب تحلیل من

برای اینکه NUPL را درست استفاده کنیم، بهتر است آن را به‌تنهایی بررسی نکنیم.

من معمولاً این ساختار را در ذهن دارم:

Price

↓

Market Cap

↓

Realized Cap

↓

MVRV

↓

NUPL

↓

Supply in Profit/Loss

↓

SOPR

↓

STH/LTH

↓

Exchange Flow

↓

HODL Waves

↓

سناریوی نهایی بازار

این مدل کمک می‌کند به جای دنبال‌کردن یک عدد، داستان پشت داده‌ها را بفهمیم.

جمع‌بندی جلسه هشتم

در این جلسه با NUPL و مفهوم سود و زیان تحقق‌نیافته آشنا شدیم.

یاد گرفتیم:

• NUPL چیست.
• تفاوت سود تحقق‌یافته و تحقق‌نیافته چیست.
• NUPL مثبت چه مفهومی دارد.
• NUPL منفی چه مفهومی دارد.
• Supply in Profit چیست.
• Supply in Loss چیست.
• ارتباط NUPL و MVRV چگونه است.
• چرا NUPL به‌تنهایی سیگنال خرید یا فروش نیست.
• STH-NUPL و LTH-NUPL چه کاربردی دارند.
• چگونه NUPL را با SOPR ترکیب کنیم.
• چگونه Exchange Flow را وارد تحلیل کنیم.
• چرا HODL Waves می‌توانند مکمل NUPL باشند.
• و چرا در تحلیل حرفه‌ای باید چند داده را در کنار یکدیگر قرار دهیم.

نکته اصلی این جلسه برای من اینه:

NUPL به‌تنهایی جواب نهایی بازار نیست؛ بلکه یک قطعه مهم از پازل وضعیت سود و زیان تحقق‌نیافته شبکه است.

در جلسه بعدی می‌ریم سراغ یکی از بخش‌های بسیار مهم و متفاوت تحلیل آنچین:

داده‌های مربوط به ماینرها، Hashrate، Difficulty، ذخایر ماینرها و Miner Capitulation.

در ادامه این فصل هم خودم ابزارهای کلیدی تحلیل آنچین رو معرفی می‌کنم تا بعد از یادگیری مفاهیم، بدون سردرگمی بدونیم هر داده رو از کجا بررسی کنیم.

👈به جلسه بعدی اموزش ها بروید

👈اموزش تخصصی تحلیل تکنیکالی

👈اموزش تخصصی تحلیل فاندامنتال

English Summary

NUPL (Net Unrealized Profit/Loss) measures the overall unrealized profit or loss of a blockchain network relative to its market value. Positive NUPL generally indicates net unrealized profit, while negative NUPL indicates net unrealized loss.

We also covered Supply in Profit, Supply in Loss, MVRV, STH/LTH-NUPL, SOPR, Exchange Flows, and HODL Waves. The key lesson is that NUPL should not be treated as a standalone buy or sell signal. A stronger on-chain analysis combines multiple metrics with price structure, volume, and market context.

بازدیدها: 3